Portugees liefdeszakdoekje

Kennen jullie het verhaal van het Portugese liefdeszakdoekje, lencos de namorados?

In de 19e eeuw werden op het Portugese platteland (Minho) in Noord-Portugal amoureuze gevoelens tot uitdrukking gebracht door het schenken van symbolische cadeaus. Wanneer een meisje de huwbare leeftijd bereikte, maakte zij een geboorduurde liefdeszakdoek van een fijn stukje linnen of katoen.

Als de zakdoek geborduurd was, kon het ‘veroveren van de geliefde’ beginnen. De uitverkoren jongeman kreeg de zakdoek en als hij hem in het openbaar gebruikte, was dat het teken dat hij inging op het verzoek van het meisje en dat hij niet meer ‘beschikbaar’ was voor de andere meisjes.
Als zij zeker van haar zaak was, borduurde ze haar naam of initialen op de zakdoek. Was de liefde nog pril dan liet ze dat achterwege.

Een paar mooie voorbeelden van de Portugese liefdeszakdoekjes.

In eerste instantie werden de zakdoeken in kruisssteek geborduurd met rood en zwart garen.

Een Portugees liefdeszakdoekje in kruissteek.

Omdat dit een tijdrovende klus was, is men later overgestapt op het gebruik van simpele borduursteken als satijnsteek, festonsteek en steelsteek. Ook is het borduurwerk kleuriger geworden.

Kleurig borduurwerk, vogeltjes, een hart, (lieve) tekstjes. Check.

Kenmerkend voor dit borduurwerk is:

  • het vierkante formaat dat kan variëren van 40 x 40 cm tot 60 x 60 cm;
  • de gebruikte (felle) kleuren als rood, blauw, groen, geel, oranje en roze;
  • de gebruikte (eenvoudige) borduursteken als satijnsteek, steelsteek en festonsteek;
  • de symbolische motieven die trouw, toewijding en vriendschap uitbeelden zoals vogels/duiven, hart, sleutel en bloemen als roos (liefde) en lelie (maagdelijkheid);
  • de motieven werden soms schuin en altijd asymetrisch  op de zakdoek geborduurd;
  • En last but not least, de lieve spreuken en gedichtjes die op de zakdoek geborduurd zijn.

Een van de motieven die je vaak op een Portugees liefdeszakdoekje vindt.

Portugal heeft de kwaliteit en uitvoering van dit soort borduurwerk beschermd in een vorm van een certificaat. Hierin staat vastomlijnd beschreven waar het borduurwerk aan moet voldoen mocht je het commercieel willen gebruiken.
De kleurrijke motieven samen met de lieve teksten zijn in ieder geval razend populair. Toen ik een aantal jaren geleden in Lissabon was, vond ik serviezen, theedoeken en zelfs een eenvoudige boodschappentas in een supermarkt met deze motieven.

Leuk detail is nog dat de meisjes vroeger blijkbaar erg veel taalfouten in hun zakdoekjes maakten. In de moderne uitvoeringen heeft men deze taalfouten laten staan als extra kenmerk voor de stijl.

Handwerken zonder Grenzen heeft in 2001 (nummer 1/februari) uitgebreid geschreven over deze Portugese liefdeszakdoekjes. Zij hebben o.a. een zakdoekje in kruissteek overgezet op patroon.

Ook hebben ze twee gedichtjes vertaald in het Nederlands. Dit is er eentje van:

ZOALS IN DEZE ZAKDOEK

DE DRADEN ZIJN VERENIGD

ZO BLIJFT MIJN ZIEL

VERENIGD MET JOUW HART

Een lieve tekst geborduurd op het zakdoekje.

En op internet heb ik nog een mooie vertaling gevonden van de wat dramatische tekst:

ANTES MORRER QUE O TEU ARMOR PERDER.

Vertaald in het Engels wordt dat namelijk:

RATHER SHALL I DIE THAN LOSE YOUR LOVE.

Hier kun je een groot aantal voorbeelden vinden van de zakdoekjes ter inspiratie.

Vogel met (liefdes)brief.

Zelf een liefdeszakdoekje borduren?

Binnenkort is het weer Valentijnsdag. Hoe leuk zou het zijn om zelf een zakdoekje met symbolische motiefjes en lieve teksten voor je geliefde te borduren.
Tijdens de workshop Vrij Borduren van zaterdag 1 februari (13.30 – 16.00 uur) is het mogelijk om een Liefdeszakdoekje te borduren. Je kunt zelf kiezen of het er eentje wordt gebaseerd op de Portugese variant of dat het meer een zakdoekje in de geest van wordt met eigen motieven en teksten.

De sleutel tot mijn hart…

Je kunt je hier opgeven voor deze workshop.

En wellicht ben je dan nog net op tijd klaar voor Valentijnsdag.

Challenge Oude Borduurpatronen januari 2020

Het is de derde donderdag van de maand, tijd voor een nieuw patroon in de Challenge Oude Borduurpatronen, het eerste patroon van 2020. Ook in 2020 ga ik verder met deze Challenge. Ik heb nog een stapel patronen tot mijn beschikking en heel veel ideeën voor uitwerkingen. En het is ook voor mij een uitdaging om iedere keer weer met verschillende uitvoeringen te komen.

Deze keer komt het patroon uit Vrouw en Huis, nr 7, 14 februari 1953, een uitgewerkt motief voor tafelkleed: ‘van vogels en bloemen’.

Het originele patroon.

Uit dit grote patroon heb ik deze keer de twee vogeltjes gekozen.

Twee verschillende vogeltjes uit het grote patroon.

Het PDF-patroon van januari 2020 Challenge Oud Borduurpatronen vind je hier.

Vogeltje in een takjescartouche

Het oorspronkelijke idee was om dit vogeltje op een naturelkleurig linnen lapje te borduren met dunne borduurwol.
Omdat de stof te donker was om de lichtbak/plaat te gebruiken heb ik gekozen om het patroon op de stof te zetten met behulp van tissue papier (ook wel zijdepapier genoemd maar je kunt ook patroonpapier gebruiken). Op het tissue papier kun je makkelijk het patroon overtrekken. Je speldt of rijgt het op de gewenste plek. Met een stiksteek borduur je het patroon (door het papier) op de stof. En daarna trek je het papier voorzichtig weg.

Het tissuepapier op het te borduren lapje gespeld.

En nadat het geborduurd is met een stiksteek en het papier is weggehaald, ziet het er zo uit.

Klaar om te borduren. Maar eerst wilde ik met deze methode nog een ander ideetje uitwerken.

Losstaand vogeltje

Mensen vragen wel eens wat ik toch allemaal doe met mijn borduurwerkjes. Nu maak ik veel voorbeelden. Bijvoorbeeld voor workshops en cursussen. Maar ook vind ik het leuk om nieuwe technieken uit te proberen. En die hoeven van mij niet persé afgewerkt te worden.

Een idee om wel iets concreet met je borduurwerkje te doen, is het maken van een omslag voor een notitieboekje of bullet journal.

Als uitwerking van het losstaande vogeltje heb ik een omslag voor een A5 notitieboekje gemaakt.
Ik heb het vogeltje twee keer overgetrokken op tissuepapier, een keer zoals hij op het patroon staat en een keer in spiegelbeeld. Hiermee gaf ik mezelf wat speelruimte bij het maken van een compositie op het omslag.
Verder heb ik het vogeltje 250% vergroot, zodat ik een vergrote variant op de voorkant kon gebruiken.\

Ik wilde de uitvergrote vogel op de voorkant en het kleine vogeltje op de achterkant van het omslag.

De volgende stap was de vogeltjes met een stiksteek, door het tissuepapier heen, op de stof te borduren. En het tisssuepapier weg te scheuren.

Het weghalen van het tissuepapier kan een precies werkje zijn.

De grote vogel op de voorkant zag er nog een beetje kaal uit.

Wat kan ik hier nog allemaal mee doen?

Satijnsteek, Franse knoopjes, spansteken, flanelsteken, rijgsteken, vliegsteek, kettingsteek en losse steken zijn vervolgens gebruikt om de vogel te versieren.

Aangekleed ziet hij er toch beter uit.

Detail.

Ik heb overigens geborduurd met dunne 50%katoen/50%wollen draad in dark-indigo van Bart & Francis.

De laatste stap was om er een omslag van te maken. Ik vouw daarvoor de stof aan de linker en rechterkant om en maak een klein zoompje met een rijgsteek. Vervolgens vouw ik de bovenkant en onderkant om zodat ik een middenstuk overhou (wel even kijken of je borduurwerk mooi op de plek komt die je in gedachten had) ter grootte van de hoogte van je notitieboekje. Dan vouw je de stof om de kaft van het boekje heen en naai de boven- en onderkanten met een klein steekje vast zodat je een hoesje krijgt.

Dit is een eenvoudige manier om een omslag te maken.

De voorkant van het notitieboekje.

En de achterkant.

En ja, ik ben niet meer toegekomen aan het verder borduren van het eerste vogeltje. Maar is dat erg? Ik vind van niet, het ziet er zo ook goed uit. Wat vinden jullie?

Challenge Oude Borduurpatronen

Ben jij al gestart met de Challenge Oude Borduurpatronen?
Het PDF patroon voor april 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de mei 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de juni 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de juli 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de augustus 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de september 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de oktober 2019 – challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de november 2019 – challenge vind je hier.
En het PDF patroon voor de december 2019 – challenge vind je hier.

Ik hoop dat jullie ook weer geïnspireerd zijn voor het maken van een eigen (geborduurde) versie.

Iedereen kan mee doen. Ga gewoon lekker aan de slag me een techniek die je goed ligt. Of probeer nu eens een andere techniek en ga wat experimenteren. Het delen van je resultaten is leuk, maar hoeft niet persé. Laat wat van je horen op de Facebook-groep Challenge Oude Patronen. Daar staan al een aantal uitwerkingen van deelnemers.

Het volgende patroon maak ik de 3e donderdag van februari bekend. Ter inspiratie staat de  Borduurochtend van 20 februari in het teken van dit nieuwe patroon en mogelijke uitwerkingen. Je kunt je daarvoor hier opgeven.

Challenge Oude Borduurpatronen december 2019

Het is de derde donderdag van de maand, tijd voor een nieuw patroon in de Challenge Oude Borduurpatronen, het laatste patroon van dit jaar,  het  december-patroon.

Een eenvoudig patroontje van een lief bloemetje deze keer. Een stukje uit het patroon ‘Bloemfestoenen’ – tafelkleed in Engels borduurwerk uit Vrouw en Huis, nummer 51, 23 december 1954. Dus van zo’n 65 jaar geleden.
Eerst maar even opgezocht wat een bloemfestoen is. Aha, dat is een slinger van bloemen en groen, ook wel guirlande genoemd.

Op het stukje dat ik uitgekozen heb, zie je overigens niets meer van de festoen.

Het PDF-patroon van december Challenge Oud Borduurpatronen vind je hier.

Engels borduurwerk

Omdat het de eerste keer is dat bij het gekozen patroon ook een techniek staat, maar eigenlijk nog meer omdat het patroon om die specifieke techniek vraagt, heb ik het patroontje uitgewerkt in Engels borduurwerk.

En dan heel tradtioneel Engels borduurwerk, op fijn linnen met een witte draad (Coton à broder, dikte 25).

De bloem uitgevoerd in Engels borduurwerk.

De contouren en steel zijn in steelsteek geborduurd en de nerf in stiksteek.
De kleine gaatjes zijn met een priem gemaakt en gecordoneerd (van binnen naar buiten). Hiermee maak je de stof niet kapot.

Het borduren van de gaatjes.

En een priem ziet er zo uit. Deze is van Clover. Hij heeft een miniem bolletje op de tip waardoor je de stof niet kapot steekt.

De grotere gaatjes zijn eerst geborduurd met een dubbele rijgsteek, dan gefestoneerd en vervolgens uitgeknipt (oppassen dat je niet in de werkdraad knipt). Technisch gezien hoort deze manier van gaatjes maken bij de Richelieu-techniek en niet bij het Engels borduurwerk. Ik vond het echter leuk om jullie twee verschillende manier van gaatjes maken te laten zien.

Festonsteek

Voor mijn tweede variant heb ik gekozen voor een donkere stof, in dit geval linnen in een donkere petrol kleur (ja, ik weet dat hij er op de foto donkerblauw uitziet).

Mooi vind ik het contrast tussen de donkere ondergrond en het witte garen.

De festonsteken zijn geborduurd met een witte Coton à broder (dikte 16). Je ziet dat door de keuze van het garen (dikker dan bij de Engels borduurwerk variant) en de keuze van de borduursteek, het motief wat grover oogt van dichtbij. Van een eindje ziet het er echter toch heel verfijnd uit. Dat komt o.a. door het sterke contrast tussen de donkere stof en de witte draad.

Met festonrondjes en satijnsteken    in plaats van gaatjes.

Kettingsteek

Via via kreeg ik de zijden perlé van wolwerkplaats Moeder Aarde in handen. In een subtiel verlopend roze/perzik kleur. Tijd om die eens uit te proberen. En deze keer heb ik het patroon geborduurd in kettingsteek met Franse knoopjes, wat weer een hele andere uitstraling geeft.

Het motief in kettingsteek.

Op de detailfoto zie je hoe subtiel het garen van kleur veranderd.

Bonus

Nu ik toch bezig ben het uitproberen van garen. Van Blomsterstuga kreeg ik laatst handgeverfd zijden garen dat me deed denken aan confetti. Op het patroon van de bloemfestoenen stond ook nog een los blaadje, dus één en één was twee, en onderstaand voorbeeld was snel gemaakt. Dit patroontje staat overigens ook op de PDF.

Blaadje in festonsteek, steelsteek, stiksteek en Franse knoopjes.

Grappig hoe iets er gelijk anders uitziet als je het omdraait.

TIP

Kijk bij het verwerken van een patroon ook eens naar de stand van het motief. Soms ziet iets er heel anders, meer interessanter uit, als je het kantelt of iets schuin zet.

Challenge Oude Borduurpatronen

Ben jij al gestart met de Challenge Oude Borduurpatronen?
Het PDF patroon voor april 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de mei 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de juni 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de juli 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de augustus 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de september 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de oktober 2019 – challenge vind je hier.
En het PDF patroon voor de november 2019 – challengee vind je hier.

Ik hoop dat jullie ook weer geïnspireerd zijn voor het maken van een eigen (geborduurde) versie.

Iedereen kan mee doen. Ga gewoon lekker aan de slag me een techniek die je goed ligt. Of probeer nu eens een andere techniek en ga wat experimenteren. Het delen van je resultaten is leuk, maar hoeft niet persé. Laat wat van je horen op de Facebook-groep Challenge Oude Patronen. Daar staan al een aantal uitwerkingen van deelnemers.

In 2020 ga ik door met deze challenge. Ik heb alweer een aantal patronen uitgekozen voor de komende maanden.

Het volgende patroon maak ik de 3e donderdag van januari bekend. Ter inspiratie staat de eerste Borduurochtend van het 2020 op 16 januari in het teken van dit nieuwe patroon en mogelijke uitwerkingen. Je kunt je daarvoor hier opgeven.

Een gratis kerstornamentje met hulstblaadjes

De afgelopen jaren heb ik voor jullie het internet afgestruind voor leuke, gratis kerstborduurpatroontjes. Die kun je hier, hier en hier vinden.

Dit jaar wilde ik het anders doen. De afgelopen jaren heb ik bij Merkwaardig (vereniging van merklapliefhebbers) tijdens de Activiteitenbeurs in oktober de workshop Hulstblaadje in diverse technieken gegeven. Tijd om die ook eens met jullie te delen.

Een kerstornamentje gemaakt met verschillende borduurtechnieken.

Nodig

Stukje borduurstof, bijvoorbeeld 11 dr/cm.
Voor de hulstblaadjes:
* groen borduurgaren,
* groene kraaltjes.
Voor de besjes:
* rood borduurgaren
* kleine rode kraaltjes
* 3 grote kralen met een groot gat.
Voor de afwerking:
* stukje lint (optioneel).
Borduurnaald met stompe punt (nr. 24) en kralennaald.
Borduurschaartje.

Het borduren van de hulstblaadjes

Borduur de hulstblaadjes met groen borduurgaren in kruissteek of halve kruissteek volgens het patroon.

Het patroon van de hulstblaadjes.

Ik heb met 2 draadjes splijtgaren geborduurd.
Tip: borduur eerst de contouren en vul daarna in.

Eerst de contouren borduren.

En dan het motief vullen.

Borduur de nerf (de zwarte lijntjes in het patroon) met de groene kraaltjes. Gebruik hiervoor 1 draad borduurgaren. Zet de kraaltjes één voor één vast met een stiksteek zodat ze een rijtje vormen.

De nerf wordt met kraaltjes geborduurd.

Zet af en toe een extra steekje aan de achterkant van je werk (locking stitch) zodat de kraaltjes extra vast zitten.

Besjes

De besjes worden gemaakt met de kralen met het grote gat.
Neem een dubbele rode draad (ca. 2 meter totaal).  Hiermee gaan we de kraaltjes omwikkelen.
Ik heb een verlopend garen gebruikt, bijvoorbeeld Paradijsgaren van het Borduurparadijs.

Laat een staartje van ca. 10 cm hangen.

Steek de naald met de draad door het gat van de kraal en laat een stuk draad van ca. 10 cm hangen. Omwikkel de kraal totdat hij helemaal bedekt is of totdat de draad bijna niet meer door het gat kan.

Omwikkel de kraal met de draad.

Rijg een klein rood kraaltje aan de draad en breng de naald voor een laatste keer door het gat naar beneden.

Het besje is nu klaar.

Knip de draden van het besje op ca. 10 cm af. Hiermee ga je de besjes vastzetten op het hulstblaadje.

Zet de besjes vast op de hulstblaadjes.

Met een klein steekje door de draadjes aan de achterkant van het besje kun je zorgen dat ze mooi blijven liggen. Hecht daarna de draad aan de achterkant af.

En klaar is je borduurwerkje.

De afwerking

De hulstblaadjes zijn afgewerkt als kerstboomornamentje. Maar je kunt ze ook gebruiken op een kerstkaart of inlijsten in een klein lijstje.

Voor het kerstboomornamentje maken we een vierkant met stiksteken (over 2 draden) om het motief heen. Je kunt zelf bepalen hoe groot je het wilt laten worden en waar je het motief plaatst. Ik heb er voor gekozen om het in het midden te plaatsen.

Borduur stiksteken om het motief.

Borduur met stiksteken een tweede vierkant dat precies even groot is als het eerste vierkant (zie hierboven). Borduur het naast het eerste vierkant op 1 draadje afstand. Knip het geheel met 1 cm extra stofruimte uit. Vouw tot een vierkant en vouw de 1 cm stofomslag naar binnen.

Gebruik de stiksteken op beide vierkanten om de zijkanten overhands aan elkaar vast te naaien.

Je gebruikt de stiksteken om het ornamentje aan elkaar te naaien.

Als je bovenaan gekomen bent, vouw je een lintje of koordje dubbel met de lus naar boven en naait dit mee.

Nog even het lusje vastnaaien.

Als je bijna rond bent, vul je het ornamentje met vulmateriaal naar eigen keuze, waarna je de laatste steekjes vastnaait.
En je kerstornamentje is klaar.

Een kerstboomornamentje in verschillende borduurtechnieken.

Tip:
Als je de hulstblaadjes op fijnere stof maakt, wordt het motief kleiner. Denk er dan ook aan om de besjes in verhouding kleiner te maken.

Tip:
Als je het kerstboomornamentje als cadeautje weggeeft, kun je een merkje met je initialen mee te naaien aan de zijkant. De ontvanger heeft zo een blijvende herinnering aan jou.

Veel plezier met het maken!

Borduren op wolvilt

Geregeld probeer ik andere materialen uit om mee te borduren. Zo heb ik me van de zomer uitgeleefd op linnenborduurwerk uit Zweden en dat geborduurd met het vintage linnen garen van Linladan. Je kunt daar hier meer over lezen.

Een materiaal wat hoog op het uitprobeerlijstje stond was vilt. Vragen als hoe krijg je het patroon op het vilt? Kun je er lekker op borduren? Wat is het effect? Word ik er blij van? komen dan gelijk bij me naar boven.

Een tijdje geleden kwam ik het boek Joyful Stitching van Laura Wasilowski tegen.

Joyful Stitching van Laura Wasilowski.

Laura gebruikt in haar werk wolvilt als basis en verder werkt ze met felle kleuren. Behalve dat het vrolijke borduurwerkjes zijn, kun je er ook prima borduursteken mee oefenen zoals met het patroon Leaf on wool.

Leaf on wool van Laura Wasilowski.

Op haar website Artfabrik kun je de materialen bestellen die bij de patronen in het boek horen. Dat wilde ik wel eens proberen.

Paars wolvilt en felle handgeverfde kleuren in Perlé nr. 5 heb je nodig om de Yellow Chair te borduren.

Ik had in het boek een patroon genaamd ‘Yellow Chair’ gezien. Dat deed me denken aan The bedroom met het gele bed van Vincent van Gogh maar dan anders. En daar wilde ik mee aan de slag.

Op de website staat overigens een online tutorial of zoals ze het zelf noemt een stitch along die je op weg helpt met het borduren van de Yellow Chair. De specifieke instructies en stekenuitleg staan in het boek.

Yellow Chair

Aan de slag dus met de Yellow Chair.
Als hulpmiddel krijg je een pdf van de stoel. Deze teken je over op patroonpapier en rijg je op het wolvilt, waarna je het papier wegscheurt. Je hebt nu de contour van de stoel op de stof en van daaruit ga je verder werken.

De stoel staat erop.

Eerst borduur je de contouren en vervolgens ga je vullen. De gele poten zijn bijvoorbeeld met dicht naast elkaar geborduurde steelsteken gemaakt.

De poten worden met steelsteken geborduurd.

Na het borduren van de stoel ga je verder met de kamer waarin hij staat.

 

Hé, de stoel staat in een kamer met een raam.

Er wordt behang gemaakt en een tegelvloer. En op de stoel staat een schaal met appels. De charme van het borduurwerk zit hem ook in het feit dat het perspectief niet helemaal correct is.

Dan wordt het raam ingevuld  met een tak van een appelboom. En als laatste laat je het regenen. Gelukkig is dat buiten, dus daar heb je binnen geen last van.

Yellow Chair van Laura Wasilowski geborduurd door Majo van der Woude.

Wat heb ik geleerd?

Ondanks dat het wolvilt als ondergrond erg dik is, borduurt het toch wel lekker. Zeker als je de op-en-neer methode (stabmethod) gebruikt om te borduren. Je kunt er makkelijk in aan- en afhechten. Het materiaal is perfect op elkaar afgestemd. De felle kleuren komen zeer goed uit op de paarse ondergrond. Met het borduren moest ik even rekening houden dat een gedeelte van de borduursteek in het wolvilt wegvalt. Met andere woorden, ik moest de steken iets groter maken als ik normaal zou doen, om ze goed zichtbaar te laten zijn.

Het smaakt in ieder geval naar meer.

Challenge Oude Borduurpatronen november 2019

Het is de derde donderdag van de maand, tijd voor een nieuw patroon in de Challenge Oude Borduurpatronen, het november patroon.

Een klassiek patroon deze keer, want ik heb een kruissteekpatroon uitgekozen met een hert in een landschap. Een beetje najaarsthema, wat je ook kunt doortrekken naar de kerst, door het bijvoorbeeld met rood te borduren. Het originele patroon komt uit Weekblad Vrouw en Huis, Nr. 3 – 6e jaargang, 17 januari 1953 onder het kopje ‘Kruisjessteken voor allerlei toepassingen’.

Het kruissteekpatroon uit Vrouw en Huis 17 januari 1953

Om te kijken wat er overbleef van het patroon als ik er een lijntekening van maakte, heb ik de contouren overgetrokken op calqueer-/overtrekpapier. En daar komt het volgende uit:

Door de contouren over te trekken krijg je een lijntekening die ook te borduren is.

Je ziet dat het hert nu de andere kant uitkijkt. Door te spiegelen creëer je een nieuwe mogelijkheid om ook eens uit te proberen.

Zowel het kruissteek patroon als de getekende versie zijn te vinden op het PDF-patroon van november dat je hier vindt.

Kruisjessteken

Mijn eerste variant heb ik zo simpel mogelijk gehouden. Kruissteken in rood op een naturelkleurig lapje. De bovenste takken en bomen heb ik weggelaten waardoor het hert nog trotser op zijn rots staat. Soms is less more.

Je hebt geen extra kleuren nodig om een motief sterk neer te zetten.

Door alleen de contouren van het hert te borduren in een stiksteek, krijg je weer een andere variant. Overigens zie ik nu dat ik misschien er een staartje bij had moeten verzinnen. Soms moet je, als je gedeeltes van een patroon gebruikt, stukjes corrigeren (bijverzinnen of weglaten of anders tekenen).

Hier zijn alleen de contouren van het hert geborduurd in stiksteek.

Twee variaties van hetzelfde hert.

Blokjes borduren

In plaats van kruisjes kun je ook blokjes borduren. Als je de blokjes om en om horizontaal en verticaal borduurt, krijg je een soort mozaïek.
Dat komt er dan zo uit te zien:

De kop van het hert geborduurd in blokjes.

Hier zie je goed hoe de blokjes om en om horizontaal en verticaal geborduurd zijn.

Ik heb vier steekjes geborduurd over 3 draadjes. Steek met het veranderen van richting in hetzelfde gaatje als de laatste steek van het vorige blokje. Anders krijg je één draadje tussenruimte. Als dit te abstract voor je klinkt, moet je het maar even proberen op een proeflapje (doodlecloth). Je ziet dan heel goed het verschil.
Overigens is het altijd handig om een proefje te maken. Je kunt dan bijvoorbeeld uitproberen met hoeveel draden je wilt borduren. Soms is het mooier om met één draadje te borduren, in andere gevallen is het juist mooier om met meer draden te borduren. Zo’n proeflapje (doodlecloth) kan dan als referentie dienen voor andere projecten.

De kop van het hert is geborduurd met perlégaren nr. 5, een special edition van Paradijsgaren in de kleur lijsterbes. Paradijsgaren is te koop bij het Borduurparadijs in Deventer.

Vrij Borduren

Door de contouren van het kruissteekpatroon over te trekken op calqueer-/overtrekpapier krijg je een lijntekening die je ook kunt borduren.
Ook hier kun je weer mee spelen. Door het hert weg te laten en er wat bergen en een meertje bij de tekenen krijg je een heel nieuw landschap.

Van kruissteekpatroon naar een patroon voor een berglandschap met meertje.

Excuses voor de kreukels in het lapje met de tekening van het landschap. Doordat ik het patroon getekend had met een Frictionpen, kon ik het lapje niet meer strijken. De Frictionpen verdwijnt namelijk met frictie = hitte. Fantastisch als je de lijntjes achteraf weg wilt krijgen, niet zo handig als je nog moet borduren omdat dan je patroon op de stof verdwijnt.

Soms heb ik meer ideeën dan tijd om ze ook uit te voeren. Dus het landschapslapje is nog niet geborduurd, maar ik zit te denken aan satijnsteken en ingrijpsteken met een hele draad splijtgaren.

Op naar de volgende Challenge.

Challenge Oude Borduurpatronen

Ben jij al gestart met de Challenge Oude Borduurpatronen?
Het PDF patroon voor april 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de mei 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de juni 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de juli 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de augustus 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de september 2019-challenge vind je hier.
En het PDF patroon voor de oktober 2019 – challenge vind je hier.

Ik hoop dat jullie ook weer geïnspireerd zijn voor het maken van een eigen (geborduurde) versie.

Iedereen kan mee doen. Ga gewoon lekker aan de slag me een techniek die je goed ligt. Of probeer nu eens een andere techniek en ga wat experimenteren. Het delen van je resultaten is leuk, maar hoeft niet persé. Laat wat van je horen op de Facebook-groep Challenge Oude Patronen. Daar staan al een aantal uitwerkingen van deelnemers.

Het volgende patroon maak ik de 3e donderdag van december bekend. Ter inspiratie staat de laatste Borduurochtend van het jaar op 19 december in het teken van dit nieuwe patroon en mogelijke uitwerkingen. Je kunt je daarvoor hier opgeven.

Challenge Oude Borduurpatronen oktober 2019

Het is alweer half oktober. Tijd voor een nieuw patroon in de Challenge Oude Borduurpatronen.

Als patroon heb ik deze keer een gedeelte van een patroon uitgekozen dat gebruikt is als ‘Onderlegger voor de schrijftafel’. Het komt uit Maandblad voor Handwerken, nr. 58 – October 1951.

Het originele patroon van Maandblad voor Handwerken.

Het lijkt alsof het een patroon voor applicatie is. Het linkerdeel, met de besjes, trok me het meeste aan. Door het zonder alle codes en cijfers over te trekken op calqueerpapier wordt de vorm ineens veel simpeler.

Het patroon overgetrokken op calqueerpapier.

Het stukje met de besjes in het patroon bleef me intrigeren, dus dat heb ik apart uitgelicht. Door het te spiegelen en vervolgens de twee gedeeltes aan elkaar te plakken krijg je het volgende motief:

Door gedeeltes van een motief te gebruiken en deze bijvoorbeeld te kopiëren en/of te spiegelen ontstaat een nieuw ontwerp.

Beide motieven zijn te vinden op het PDF-patroon van oktober dat je hier vindt.

Borduren met Blomstergarn

Tijdens het Handwerkfestijn in Hoevelaken vond ik een onafgemaakt borduurwerk met nog bijna volledige strengen Blomstergarn. Dit is een Deens katoenen garen dat je met één draadje borduurt en dat een matte uitstraling heeft.

Het borduurwerk was een start van het patroon ‘Herfstbomen’ (Goed Handwerk, nr 182). Dat herkende ik gelijk, omdat mijn oudtante dit ooit voor mijn ouders gemaakt had. Een mooie herinnering dus in prachtige herfstkleuren en voor een klein bedragje ging het met mij mee naar huis.

Herfstbomen (patroon 182 Goed Handwerk)

Met het garen borduurde ik met kettingsteken het kleine motief op denim.

Ik borduur overal, zoals bijvoorbeeld in de trein (als het niet te druk is).

Door Soluvlies te gebruiken kun je het patroon makkelijk borduren op donkere stof. Als het borduurwerk klaar is, spoel je het uit met koud of lauw water.

Voor het uitspoelen.

En na het uitspoelen (met excuses voor de beetje fletse foto).

Borduren met linnen uit Litouwen

Van Loret Karman van de Amsterdamse Steek kreeg ik een paar weken geleden linnen garen uit Litouwen mee om eens uit te proberen.

100% linnen garen uit Litouwen.

Linnen garen is van nature een beetje stug, maar je kunt er het mooiste borduurwerk mee maken. Door de wat onregelmatige draad wordt dat heel levendig en komen de borduursteken ook hoog op de stof te liggen waardoor je reliëf krijgt. Kijk ook eens hier naar mijn ervaringen met het borduren met linnen.

Je krijgt bijna een 3D effect door het borduren met linnen garen.

Ik heb allerlei steken uitgeprobeerd zoals satijnsteek, Frans knoopje, steelsteek, Kretasteek, stopwerk, flanelsteek en de Roemeense steek. En het uiteindelijke resultaat is dit:

Het grote motief geborduurd in linnen garen.

In mijn voorbereiding voor de masterclass Festonsteek die ik komend voorjaar ga geven, leuk het me ook leuk om te kijken of ik het motief ook in festonsteek kon borduren en wat het effect dan zou zijn.

Door het gebruik van de festonsteek en het stugge garen krijg je een wat opener borduurwerk.

Ik ben tevreden met de resultaten. Op naar de volgende Challenge.

Challenge Oude Borduurpatronen

Ben jij al gestart met de Challenge Oude Borduurpatronen?
Het PDF patroon voor april 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de mei 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de juni 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de juli 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de augustus 2019-challenge vind je hier.
En het PDF patroon voor de september 2019-challeng vind je hier.

Ik hoop dat jullie ook weer geïnspireerd zijn voor het maken van een eigen (geborduurde) versie.

Iedereen kan mee doen. Ga gewoon lekker aan de slag me een techniek die je goed ligt. Of probeer nu eens een andere techniek en ga wat experimenteren. Het delen van je resultaten is leuk, maar hoeft niet persé. Laat wat van je horen op de Facebook-groep Challenge Oude Patronen. Daar staan al een aantal uitwerkingen van deelnemers.

Het volgende patroon maak ik de 3e donderdag van november bekend. Ter inspiratie staat de Borduurochtend van 21 november in het teken van dit nieuwe patroon en mogelijke uitwerkingen. Je kunt je daarvoor hier opgeven.

Borduurinspiratie door Broodje Breien

Iedere eerste maandag van de maand trakteer ik mezelf op Broodje Breien van Loret Karman van de Amsterdamse Steek. Nu ben ik niet direct een breister, ik kom niet verder dan opzetten en afhechten, en daartussen recht en averecht breien (of is het rechts en averechts?). Maar dat doet er niet toe, ik gebruik deze ‘experimenteer klasjes’ zoals Loret ze zelf noemt, meer als inspiratie om het breiwerk in borduurwerk om te zetten.

Overigens slaat het Broodje op het lunchbroodje van bakker Wesley uit de Maasstraat, maar dat terzijde.

Dit jaar is het overkoepelende thema, contrast en dat heeft al een aantal leuke borduurexercities opgeleverd.
Ik laat jullie er een aantal zien. Hierbij probeer ik zoveel mogelijk om de borduurwerk in hetzelfde materiaal te maken als het breiwerk.
Tijdens onze eerste sessie over contrast hebben we het uitgebreid gehad over de verschillende soorten contrast. Denk daarbij aan kleur, licht/donker, grootte (klein/groot), vorm (vierkant/rond), textuur (glad/ruw), stijl en thema.

Contrast in kleur, wat ‘doet’ een verlopend draadje.

Er is gewerkt met een draad die geverfd is met twee contrasterende kleuren, in dit geval wit en donkerblauw en er is gekeken wat er gebeurd als je de steekrichting veranderd. Het draadje is hierbij leidend. Als referentie zijn de voorkant en de achterkant van een in tricotsteek gebreid lapje toegevoegd.

Door te werken met een halve kruissteek (tentstitch) en de richting van je borduursteken te veranderen (horizontaal, diagonaal, van buiten naar binnen rondom of in L-vorm) krijg je een aantal variaties. Deze krijgen nog een extra laag doordat de geborduurde rijen langer of korter zijn waardoor je ‘dikkere’ stukken van een kleur krijgt.
Ook het borduren van platsteken in blokjes die wisselen van richting of in zigzaglijnen geeft een verrassend effect.

Tijdens de tweede sessie hebben we het gehad over het contrast dat je kunt bereiken door het breien van recht en averecht in een patroon. Hierdoor kun je reliëf creëren. Door in één kleur te breien, wolwit in dit geval, versterk je nog dat effect.

Bij het borduren is dat wat ingewikkelder. Zeker als je je beperkt tot het gebruik maar 2 borduursteken, namelijk de kruissteek en een liggend steekje.

Reliëf door het breien in patronen met recht en averecht.

Om toch wat meer reliëf in het borduurwerk te krijgen ben ik overgestapt op de koninginnesteek, sorbellosteek en Frans knoopje. Om vervolgens toch terug te keren naar een simpele techniek, het doorrijgen waarbij ik gekeken heb naar het effect van een dunnere en dikkere draad (helaas geen foto).

Een ander mooi voorbeeld zijn de ‘Pradawaaiers’, genoemd naar een trui van het modemerk Prada. Maar de oorsprong van de waaiers waren eigenlijk gebreide schelpen.

De Pradawaaiers gebreid en geborduurd.

Geborduurd lijken ze wel op Bargello, een oude borduurtechniek die prachtig kleurige patronen creëert. Tja, wat was er dan eerder en wie inspireert wat en wanneer?

Door het gebruiken van dun en dikker materiaal krijg je ook een interessant contrast.

Borduren en breien met verschillende diktes garen.

Dit effect wordt nog eens versterkt door een andere borduursteek te gebruiken te gebruiken met het dikkere materiaal of de dikkere draad mee te laten lopen in het breiwerk.

Ook strepen blijken ineens erg interessant om mee te experimenteren. Met een strepengenerator online kun je gemakkelijk allerlei streeppatronen maken. Je kunt dan zelf instellen hoeveel kleuren je wilt gebruiken en hoe dik de strepen mogen zijn (1 t/m … toeren).

strepen, strepen en nog eens strepen.

Als je de strepen borduurt kun je kiezen uit verschillende steken als halve of hele kruissteek, platsteek of schuine platsteek of een zigzag- of golfpatroon. Je ziet op de foto een aantal uitwerkingen van het streeppatroon. Als je dit streeppatroon verticaal of diagonaal borduurt krijg je nog meer varianten. De mogelijkheden zijn legio. Duidelijk voor mij is dat ik voorlopig nog niet klaar ben met dit streeppatroon.

Speciaal was het kleurcontrast breiwerk van Britt Marie Christoffersson.

Kleurcontrast breiwerk ala Britt Marie Christoffersson versierd met borduurwerk.

Hier heb ik het breiwerk als basis gebruikt om op te borduren. Dit is geïnspireerd door haar boek ‘Brodera pa stickat’. Bij de Amsterdamse Steek geef ik 1 december voor de tweede keer de workshop ‘Popborduren, inspiratie Britt Marie Christoffersson’ waar ik dieper inga op dit soort borduurwerk.

En we hebben nog meer gedaan.

Tijdens de Knit & Knot in Tilburg van 24 t/m 26 oktober kun je ook kennismaken met het Broodje Breien. Loret geeft dan samen met een aantal docenten/designers van de Amsterdamse Steek les in 9 verschillende onderwerpen uit het Broodje Breien. Het uitgebreide programma vind je hier.

En mij vind je ook op de Knit & Knot. In de stand van de Amsterdamse Steek laat ik je zien hoe ik de inspiratie uit de Broodjes Breien omzet in borduurwerk. Ik neem daarbij een aantal voorbeelden mee met betrekking tot het thema’s contrast (2019) en kunststromingen (2017). Zie ik je daar ook? In de stand is ook nog Ditte van der Schuit als breidokter aanwezig en HIST met hun replica’s van breirollen. Meer informatie vind je hier.

 

Challenge Oude Borduurpatronen september 2019

Het is alweer september. Tijd voor een nieuw patroon in de Challenge Oude Borduurpatronen.
Ik zie in de Facebookgroep de leukste varianten langskomen, dus fijn dat jullie ook lekker met deze oude borduurpatronen aan de slag gaan.

Terug naar het septemberpatroon. Deze keer uit Vrouw en Huis, nummer 11, 7e jaargang, 18 maart 1954. Het is me niet duidelijk of het een motief is dat gebruikt is als onderleggertje in tule of ontbijtkleedjes, maar dat doet er eigenlijk ook niet toe.

Het originele patroon uit Vrouw en Huis van 18 maart 1954.

Ik werd er door aangetrokken doordat het gevuld was met de streepjes. Daar wilde ik wel eens wat mee doen.

Dus de eerste stap was, zoals iedere keer, om het patroon over te trekken op calqueerpapier/overtrekpapier.

Het overgetrokken patroon.

Het PDF-patroon van september vind je hier.

Omdat ik het effect van de streepjes met een beetje ruimte (in tegenstelling tot een dichtopelkaar geborduurde satijn- of platsteek) wel interessant vond om uit te proberen, koos ik voor een lapje witte Hardangerstof. Hier kun je goed op tellen zodat je de strepen zowel recht als met eenzelfde tussenruimte kon borduren.

Het patroon werd met een Frictionpen op de stof getekend. En vervolgens heb ik het geborduurd met multicolor mix Bourette de Luxe, een 100% zijden draad in de kleur lichtgrijs (Bart & Francis) met spansteken.

En zo ziet het er dan uit.

Met het garen.

Hier zie je goed hoe het fijne garen een soort schaduw geeft op de stof.

Hierdoor kreeg je een bijzonder effect.

De tweede variant

Voor de tweede variant wilde ik meer in kleur werken en met wol. Hiervoor heb ik een gedeelte van het patroon gebruikt en op monogaas getekend.

Het motief is op het monogaas getekend.

In mijn hoofd had ik het al helemaal uitgedacht. De achtergrond zou in één kleur geborduurd worden met een halve kruissteek en in het motief zou ik spansteken (steken over de hele breedte van het motief gebruiken).

Mmm. Op deze manier werd het wel een heel plat borduurwerkje.

Maar soms komt wat je in je hoofd hebt, er gewoon niet uit. Het kan aan de gebruikte kleuren liggen, of aan de gekozen borduursteken, maar het borduurwerk bleef heel vlak en plat. Door de gekozen wol bleef de witte achtergrond erg doorschijnen bij de spansteken. En al vond ik dat zo charmant bij het eerste borduurwerkje, hier dus niet.

Verder bleek dat ik niet genoeg donkerbruine wol had en was ook niet duidelijk wat het zou moeten worden. Nu vind ik dat laatste meestal niet erg, maar hier bleef het me dwarszitten.

De makkelijke oplossing om het dan maar weg te gooien en opnieuw te beginnen, vond ik eigenlijk geen optie. Dan maar doorwerken en de problemen één voor één oplossen.

Ik vond een bruine wol, die leek op de andere wol. Die is doordat hij handgeverfd is, niet helemaal egaal. Door ze te combineren zie je iets verschil, maar is het (voor mij) acceptabel.

Je kunt nog een beetje zien dat ik op bepaalde plekken andere wol heb gebruikt.

De ‘platheid’ van het borduurwerk heb ik opgelost door de contouren in grove steken te borduren met hetzelfde materiaal zodat je iets van reliëf krijgt. Ook de groene steel is op die manier bewerkt en de nerven van de lichtroze bloem.

Door wat extra steken krijgt het borduurwerk meer reliëf.

Door om het lapje plat-/satijnsteken te maken, wordt het netjes afgewerkt. En zie, het is ineens een onderzetter geworden.

Afwerking met de plat-/satijnsteken. Dat had eventueel ook een festonsteek kunnen zijn.

Pfff. Is het mijn beste werk geworden? Nee, zeker niet. Zou ik de volgende keer dingen anders aanpakken? Waarschijnlijk wel. Ben ik tevreden? Ja, eigenlijk wel. Het had zo gemakkelijk geweest om het weg te gooien, maar door de blijven denken in mogelijkheden en door te zetten, is er uiteindelijk toch een aardig borduurwerkje ontstaan en heb ik een aantal zaken geleerd.

Op naar de volgende Challenge.

Challenge Oude Borduurpatronen

Ben jij al gestart met de Challenge Oude Borduurpatronen?
Het PDF patroon voor april 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de mei 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de juni 2019-challenge vind je hier.
Het PDF patroon voor de juli 2019-challenge vind je hier.
En het PDF patroon voor de augustus 2019-challenge vind je hier.

Ik hoop dat jullie ook weer geïnspireerd zijn voor het maken van een eigen (geborduurde) versie.

Iedereen kan mee doen. Ga gewoon lekker aan de slag me een techniek die je goed ligt. Of probeer nu eens een andere techniek en ga wat experimenteren. Het delen van je resultaten is leuk, maar hoeft niet persé. Laat wat van je horen op de Facebook-groep Challenge Oude Patronen. Daar staan al een aantal uitwerkingen van deelnemers.

Het volgende patroon maak ik de 3e donderdag van oktober bekend. Ter inspiratie staat de Borduurochtend van 17 oktober in het teken van dit nieuwe patroon en mogelijke uitwerkingen. Je kunt je daarvoor hier opgeven.

Zweeds linnenborduren

Soms komen dingen gewoon samen. Op instagram kwam ik het Project a Month van Floresita van Feeling Stitchy tegen.

Linladan circle geborduurd door Floresita van Feeling Stitchy

Zij borduurde een kit van Linladan met een patroon van Nordiska/Niab uit de 60er jaren en oud linnen. Hier kun je haar voortgang volgen.

Nu ben ik een fan van borduren met linnen. Ik weet dat de draad stug is, niet helemaal glad en moeilijk handelbaar, maar ook dat je er mooie resultaten mee kunt bereiken als je eenmaal gewend bent aan het materiaal.
Linnen borduurgaren kom je niet zo vaak tegen dus ik was geïnteresseerd wat Linladan te bieden had.

Naast de verkoop van ‘vintage’ linnen borduurgaren heeft Linladan de beschikking over het jaren ’50/’60 borduurpatronenarchief van de Zweedse Nordiska/Niab. En in oktober 2018 zijn zij gestart met het herpubliceren van een aantal van deze patronen op linnenstof met het ‘oude’ linnen borduurgaren in kleine oplages.

Verder verkopen ze ook Treasure Boxes. Dit zijn ware juweeltjes met vintage garens binnen een kleur thema. Ik kon het natuurlijk niet laten en ‘moest’ er eentje hebben (er zit een projectje in de pijplijn waarin ik deze garens gebruik, daarover later meer).

Een ‘Treasure box’ van Linladan.

En dit zat er allemaal in aan garen.

Tegelijkertijd vond ik op de Weversmarkt in Hoorn het boek ‘Broderier fran 50- och 60-talen’ van Ann-Sofie Svansbo en Anna Lindqvist dat in 2015 verschenen is bij Hemslöjden.
Hierin staan jaren 50/60 patronen van Zweeds borduurwerk met linnen. Met verwijzingen naar de originele ontwerpen. Zo kwam ik al helemaal in de linnen borduurmood.


Het linneborduurproject

Om een lang verhaal kort te maken.

Ik viel voor de ‘Circle kit’ van Linladan. Je kon kiezen uit verschillende varianten in ondergrond en garen.
Ik koos voor de bruine ondergrond met garen in de kleuren oker, oranje, petrol, licht roze, bruin en legergroen.


Het patroon was op de stof gedrukt en verder was er een foto met een stuk van het originele patroon en een geborduurde voorbeeld. In het archief had men echter geen instructie gevonden, dus die zaten er ook niet bij, maar wel een stekenkaart met de borduursteken die Nordiska gebruikte in haar borduurpatronen.
Een uitdaging dus, met een vrije keuze in het gebruik van borduursteken en de plaatsing van de kleuren. Een mooi zomerproject.
Ik wilde de steken niet te gecompliceerd maken, de uitdaging lag in de kleurverdeling. Met de borduursteken heb ik me dan ook beperkt tot de kettingsteek, de steelsteek, de koraalsteek, satijnsteek, losse kettingsteek en Frans knoopje.
Ik ben begonnen met de middelste ring.


Vervolgens heb ik de middelste rondjes geborduurd.

En als laatste de rondjes in de buitenste ring.
Achteraf gezien had ik misschien beter ook gelijk de buitenste ring met de middelste ring mee geborduurd. Door de vele wisselingen in kleur en de kleine motiefjes is daar uiteindelijk veel aan- en afhechten in gaan zitten.

Borduurwerk helemaal klaar. De foto is genomen met kunstlicht, vandaar de andere kleur, al ligt die wel dichter bij de echte kleur dan de kleur van de foto’s met daglicht.

En wat nu. Afwerken. Wat zal ik doen? Ik heb een borduurring van 30,5 cm, die zou er mooi om kunnen (maar misschien een beetje krap), of er een kussen van maken of een wandhangding of … Wat denken jullie?

En nu nog afwerken.

Mocht je ook op zoek zijn naar linnen borduurgaren. Een paar jaar geleden heb ik nog een aardige hoeveelheid gevonden tijdens het Handwerkfestijn in Hoevelaken. Dit vind weer vrijdag 27 en zaterdag 28 september plaats. Al is er geen garantie dat er ook dit jaar weer linnen garen te vinden is, maar je weet nooit.