Open borduurwerk masterclass bij het Openlucht Museum

/0 Reacties/in , , /door

10 en 11 oktober 2025 geef ik in het Nederlands Openluchtmuseum in Arnhem een Masterclass Borduren met als ondertitel modern open borduurwerk geïnspireerd op de traditionele witborduurtechnieken.

Inspiratie

De inspiratie kwam uit de collectie van het Openluchtmuseum. Daar mocht ik in het depot/CCNL een aantal stukken van dichtbij bekijken en bestuderen.

Zo zag ik bijvoorbeeld:

Broderie Anglaise op een doopjurk (collectie NOM)

Open borduurwerk op een trekmuts (HM.5863 Collectie NOM).

Broderie Anglaise (collectie NOM)

Tas gemaakt van een open borduurwerk proeflap (N 22858 Collectie NOM)

Proeflapje open naaiwerk van Catharine Sibilia Hessink (N.44499 Collectie NOM)

En nog veel meer.

Overigens kun je een groot gedeelte van de collectie van het Openluchtmuseum vinden in de database van de Collectie Gelderland. Typ bijvoorbeeld witborduurwerk als zoekopdracht en geef bij organisaties (in de linkerkolom) aan dat je in de collectie van het Nederlands Openluchtmuseum wil zoeken.

Enkele stukken uit de collectie van het Openlucht Museum Arnhem.

Wat gaan we doen
De eerste dag

We beginnen vrijdag 10 oktober met een lezing van een van de conservatoren van het Openlucht Museum met stukken waar verschillende soorten open borduurwerk in verwerkt zijn. Denk hierbij aan proefje en borduurlappen, decoratiestukken als kleedjes en open borduurwerk op kleding en accessoires (doopjurken, manchetten en kragen, mutsen, blouses, schorten etc.).

Daarna gaan we naar de Ambachtenwerkplaats, waar we aan de slag gaan met de verschillende borduurtechnieken. We concentreren ons daarbij op het maken van decoratieve gaten in de stof. Dit kan op diverse manieren.

‘s Ochtends werken we aan de telbare technieken als snee/cutwork.

Enkele openborduurwerktechnieken in een sampler.

En ‘s middags aan telbare technieken  als stopwerk en open zomen.

Er is een grote variëteit in open zomen.

Maar je kunt je ook concentreren op één steek, de open zoom steek en variëren met aantal uitgetrokken en samengebonden draden.

Door meer of minder draden uit te trekken, creëer je grotere of kleinere gaten.

De tweede dag

De tweede dag beginnen we met de borduurtechnieken Broderie Anglaise en Richelieu.

Een motief van een doopjurk uitgewerkt in Broderie Anglaise.

Een combinatie van Broderie Anglaise en Richelieu. Alles is mogelijk.

Over de roos hierboven heb ik eerder hier geschreven, hij is dan één van de mogelijke uitwerkingen.

En dan … toepassen

En als laatste gaan we de zaterdagmiddag kijken hoe je deze borduurtechnieken op een moderne manier kunnen toepassen op kleding of als decoratie. Hiervoor neem je zelf een kledingstuk mee dat je wilt bewerken. Dat hoeft overigens geen wit overhemd of witte jurk te zijn. Het kan vanalles zijn, ook een spijkerjasje of fel gekleurd kledingstuk of gordijn.

‘Gaten’ borduren kan ook op gekleurde stof.

Gaten borduren leer je zo!

Broderie Anglaise zag je deze zomer heel veel terug in het modebeeld.

Inschrijven bij

Je kunt je inschrijven op de website van het Nederlands Openluchtmuseum. Je vindt de masterclass op de datum 10 oktober 2025.

Wellicht tot binnenkort.

NB in dit korte tijdsbestek concentreren we ons op het maken (en eventueel vullen) van de decoratieve gaten uit de diverse witborduurtechnieken. Dit betekent dat je dus niet de gehele specifieke borduurtechniek leert, maar slechts een deel.

 

Variaties op een thema: een geborduurde roos 3x

/0 Reacties/in , , /door

Wie wat bewaard, die heeft wat. Laatst bij het opruimen vond ik een patroon van een geborduurde roos uit een Ariadne (342-343/juni-juli 1975). Ik vond dat blijkbaar jaren geleden ook al een interessant patroon omdat ik het blijkbaar bij het opruimen van de oude Ariadnes eruit gescheurd en bewaard had. Of misschien heb ik bewaard omdat ik het een leuke raamdecoratie vond. Ik weet het niet meer.

Een patroon uit een oude Ariadne.

Feit is dat ik hem weer gevonden heb en er heel blij en enthousiast van werd. En dat er gelijk allerlei ideeën opborrelden met hoe ik hem wilde maken.

Omdat ik niet kon kiezen (daar heb ik wel vaker last van) dus uiteindelijk maar besloten om verschillende varianten te maken.

Variant Roos op naturelkleurige stof

Voor de eerste variant van de roos heb ik redelijk het patroon in de Ariadne aangehouden, ik heb geborduurd met 3 draadjes wit splijtgaren en min of meer de aanbevolen borduursteken gebruikt. Wel heb ik de stof veranderd van dunne linnen stof naar een linnen/katoenen stof in een naturel kleur.

De roos op naturelkleurige stof.

Het borduurde blijkbaar lekker weg, want ik ben helemaal vergeten foto’s te maken behalve dan van het eindresultaat.

Variant roos op dunne, doorzichtige linnen stof

Voor de tweede variant had ik een stuk dunne, doorzichtige linnen stof die redelijk grof geweven was.
Omdat ik de rozenknoppen wat minder mooi vond, heb ik die vervangen door blaadjes.

Als je borduurt op dit soort dunne, open stof is het handig om een borduurring te gebruiken.

Het was even wennen om op dit soort stof te borduren omdat het heel makkelijk is om de borduurdraad te strak aan te trekken waardoor er gaatjes ontstaan.

Progressie.

En het eindresultaat.

Ik heb altijd al zulke gordijnen willen hebben.

Variant roos met open borduurwerk

Als laatste variant wilde ik proberen of ik delen van het patroon kon openwerken. Dit vergt wat planning en denkwerk vooraf.

Eerst moet je bepalen waar je de gaten wilt maken.

Het patroon is op de stof gezet en waar de kruisjes staan worden straks gaten gemaakt.

Misschien is het hier beter te zien.

Voorbereidingen voor open borduurwerk.

Hierbij is het belangrijk dat er verbindingen zijn tussen de open delen zodat je borduurwerk niet uit elkaar valt.

Vervolgens moet je bedenken waar je welke steek gaat maken. Je kunt namelijk op verschillende manieren gaten maken.
De ene manier is de Richelieu-manier waarbij je de kant van het gat zekert met festonsteken. Deze knip je daarna uit.
En de andere manier is de manier van het Engels Borduurwerk/Broderie Anglaise waar je eerst knipt en dan de stof in het motief vastzet met een cordonsteek.

Voordat je gaat knippen maak je alle borduursteken behalve de cordonsteek.

Ik heb gekozen voor een combinatie van deze twee technieken.

Zondagborduurtje.

Een tussenresultaat.

Af en toe moet je even van een afstandje je werk bekijken.

En het uiteindelijke resultaat.

De derde variant.

Met de blaadjes heb ik wat dingetjes uitgeprobeerd. En verder heb ik geoefend met het herstellen van festonsteken nadat ik ze per ongeluk los knipte (oeps) en het herstellen van verbindingsstaafjes nadat ik er eentje (ook per ongeluk) kapot geknipt had (2x oeps). En er moet nog een vlekje weggewerkt worden.

Variaties op een thema

Geregeld (al was het nu wat langer geleden) werk ik volgens het principe variaties op een thema. Soms is het een borduursteek waarbij ik verschillende varianten uitprobeer, zoals de koninginnesteek.

Een andere keer gaat het om het op verschillende manieren borduren van een stukje (geprinte) stof, zoals hier stofversieren.
Of om het borduren van een patroontje of afbeelding op verschillende manieren, zoals patroon van de faroer eilanden  en de Oude kerk in Veere in tapisseriesteken.

Het idee erachter is altijd om inspiratie te geven en op andere manieren naar borduurwerk te kijken.

Nieuwe borduurboeken besproken

/0 Reacties/in , , , , /door

Het is alweer een tijdje geleden dat ik de nieuwe borduurboeken besproken heb. De laatste blog over dit onderwerp was van oktober 2021, dus zo’n anderhalf jaar geleden.

Terwijl ik mijn boekenkast aan het bekijken was op nieuwe boeken, realiseerde ik me dat ik de afgelopen periode vooral boeken met borduurtechnieken had gekocht. Tijd om die met jullie te delen.

Witborduurwerk

Van Jenny Adin-Christie is het boek ‘Fine Whitework’ verschenen met technieken, projecten en vooral veel inspiratie op het gebied van witborduurwerk.

Fine Whitework van Jenny Adin-Christie.

Op haar bekende, stap voor stap gefotografeerde, manier maakt zij de moeilijkste traditionele borduurtechnieken begrijpelijk en behapbaar.

Een uitlegpagina uit het boek Fine Whitework van Jenny Adin Christie.

Een van de projecten uit het boek.

Mary Corbet van Needle’nThread heeft een recensie geschreven over dit boek. Hierin zie je nog meer pagina’s en krijg je een goed idee over het niveau en waarom je het wel of niet zou moeten aanschaffen. Ik zou het niet direct aanbevelen voor een beginners, maar meer voor de borduursters die verdieping willen.

Meer informatie over Jenny kun je hier vinden. Ze geeft ook geregeld cursussen, al moet je daarvoor snel zijn om in te schrijven. Een aantal jaren geleden heb ik tijdens Summer Textile School in Bath les van haar gehad en dat was een aanrader.

Blackwork

Van Jen Goodwin is al weer een tijdje geleden het boek ‘Blackwork Embroidery – techniques and projects’ gepubliceerd.

Blackwork Embroidery van Jen Goodwin.

Naast uitleg over de geschiedenis, welke materialen je kunt gebruiken en ontwerptips, vind je in dit boek vooral veel voorbeelden van patronen. Interessant is dat de patronen in verschillende diktes garen uitgewerkt zijn, een van de manieren om schaduw te creëren in blackwork borduurwerk. Ook de andere manieren om schaduw te creëren in je werk komen aan de orde.
Jen heeft een aantal projecten uitgewerkt en je kunt de benodigde materialen daarvoor op haar website bestellen (NB komt uit Groot-Brittannië dus reken naast verzendkosten ook op extra BTW en invoerkosten).

Mary Corbet heeft van dit boek een uitgebreide recensie geschreven die je hier vindt.

Detail van een Blackwork borduurwerk van Jen Goodwin.

Meer informatie over Jen Goodwin vindt je hier.

Overigens is ook in de serie Essential Stitches Guides van de Royal School of Needlework onlangs een boek over Blackwork verschenen. Het heet RSN Essential Stitch Guide: Blackwork en is van de hand van Becky Hogg. Niet zo uitgebreid als het boek van Jen Goodwin, maar toch heel gedegen, zoals we gewoon zijn van de Royal School of Needlework.

Blackwork van Becky Hogg.

Hier kunt je daarvan een aantal pagina’s bekijken.

Bargello

In mijn zoektocht naar moderne toepassingen van de borduurtechniek Bargello vond ik het boek ‘Bargello Stitch – a pattern directory for dramatic needlepoint’ van Laura Angell en Lynsey Angell.

Bargello Stitch van Laura en Lyndsey Angell.

Hierin vind je naast tips met betrekking tot het gebruikte materiaal (garen en ondergrond/stramien), verschillende patronen in verschillende variaties, met een duidelijke uitleg van opbouw. Zo zijn er zigzag, vlam, aurora borealis (noorderlicht) variaties maar ook medaillonvariaties.

Hier kun je een aantal pagina’s inzien.

 

 

Groot en kleurrijk zijn de kenmerken van de Bargello projecten van de zussen Angell.

En vooral leuk om te zien dat er een Nederlandstalige vertaling van is verschenen onder de titel ‘Bargello – Florentijns borduren’. Daarvan ziet het omslag er zo uit:

De Nederlandstalige versie van het boek.

Sashiko

Van Susan Briscoe is het boek ‘Sashiko handboek – Japanse quiltpatronen, projecten en inspiratie‘.

Sashiko Handboek van Susan Briscoe.

Dit boek verscheen al in 2015, maar is nog steeds heel actueel. Het bevat ruim 100 verschillende patronen, stap voor stap toegelicht. In dit uitgebreide bronnenboek leert  Susan Briscoe je alles wat je moet weten van sashiko, van het uitzoeken van stoffen en garens tot het aftekenen en uitvoeren van de patronen. Tien hoofdstukken met gemakkelijke voorbeelden vormen de perfecte kennismaking met de ongelooflijke verscheidenheid aan sashikodessins. In de galerie van sashikomeesterwerken vindt u vervolgens nog meer inspiratie.

En onlangs is haar boek ‘Sashiko 365‘ verschenen met de ondertitel – Stitch a new Sashiko embroidery pattern every day of the year.

365 Sashikopatronen, Eentje voor elke dag van het jaar.

Hier krijg je een indruk van de pagina’s uit het boek.

Een ander leuk boek is dat van Jill Clay genaamd ‘Sashiko – 20 projects using traditional stitching’.

Sashiko van Jill Clay

Met leuk projecten als speldenkussens, onderzetters, schorten, tassen en wandhangers.

 

Sashiko speldenkussen.

Dit waren de nieuwe borduurboeken die ik wilde bespreken met jullie. Het is fijn dat ook de meer traditionele borduurtechnieken een moderne touch krijgen waardoor ze nog lang interessant blijven om te maken.

Er ligt overigens nog een boek waar ik aandacht aan wil besteden. Het Franse ‘Broderie botanique’ van Isabelle Riener.
Maar eigenlijk vind ik hem niet passen   in dit rijtje van boeken over traditionele borduurtechnieken. Omdat hij een hele leuke en verrassende manier van het borduren van bloemen laat zien, ga ik daar een aparte blog aan besteden. Dus wordt vervolgd.

 

Zomerworkshops Witborduren van 15 t/m 19 augustus 2022

/0 Reacties/in , , /door

In de tweede week van de zomerworkshops, de week van maandag 15 t/m vrijdag 19 augustus is het thema Witborduren.
We gaan in deze week met een aantal specifieke borduurtechnieken aan de slag die traditioneel in wit uitgevoerd zijn. Maar ook maken we een uitstapje naar Tapisserie waarbij we de textuur van de verschillende borduursteken laten spreken door alleen witte wol te gebruiken. Centraal staat eigenlijk hoe je reliëf, diepte en schaduwwerking kunt krijgen door te borduren met één kleur, namelijk wit.

Engels borduurwerk

We beginnen de week met Engels borduurwerk/Broderie Anglaise. Het bestaat uit vrij borduurwerk met o.a. satijnsteken, steelsteken en cordonsteken. Wij gaan specifiek aan de slag met het open borduurwerk uit deze techniek en maken opengewerkte bloemetjes en blaadjes.

Opengewerkte bloemetjes

en blaadjes in Broderie Anglaise.

Mountmellick

Mountmellick is stevig wit borduurwerk dat in het begin van de 19e eeuw is ontstaan in Ierland. Met een dikke, matte katoen draad wordt er op een licht glanzende stof geborduurd waardoor je een bijzonder effect krijgt.

De combinatie van het dikke katoenen garen en de borduursteken maken dat het lijkt of het borduurwerk op de stof ligt.

Het is een verrassende techniek, die erg leuk is om eens uit te proberen.

Frans borduurwerk

Ook in het Franse borduurwerk dat woensdag op het programma staat, wordt gewerkt met reliëf. Maar dan op een andere, zeg maar subtielere manier.

Onder de satijnsteek maak je eerst flink wat vulsteken.

Door de motieven of lijnen eerst de vullen en dan (over) te borduren krijg je textuur in je werk.

Tapisserie – textuur met wit

Door met witte wol op stramien te borduren en daarbij verschillende tapisseriesteken te gebruiken of de richting van de steek te veranderen, kun je in één kleur landschappen of abstracte ‘schilderijen’ maken.

Spelen met diverse tapisseriesteken door te werken met wit.

Maar je kunt er ook voor kiezen om eerst een sampler met de diverse steken te maken.

What if…

Open borduurwerk

En als laatste gaan we aan de slag met open borduurwerk.

Open zomen in kleur geborduurd om goed te laten zien wat er gebeurd als je draden weghaald en weer met borduurwerk verbindt.

Verschillende manieren om open borduurwerk te maken.

 

De zomerworkshops met als thema Witborduren vinden plaats van maandag 15 t/m vrijdag 19 augustus 2022. Elke dag behandelen we een van de Witborduurtechnieken die hierboven vermeld staan. Je kunt je opgeven voor één techniek maar er ook een echte vakantieweek van maken en alle borduurtechnieken uitproberen.

Maandag 15 augustus 2022 – Engels borduurwerk, 10.00 – 12.30 uur of 13.30 – 16.00 uur.
Dinsdag 16 augustus 2022 – Mountmellick, 10.00 – 12.30 uur of 13.30 – 16.00 uur.
Woensdag 17 augustus 2022 – Frans borduurwerk, 10.00 – 12.30 uur of 13.30 – 16.00 uur.
Donderdag 18 augustus 2022 – Tapisserie, 10.00 – 12.30 uur of 13.30 – 16.00 uur.
Vrijdag 19 augustus 2022 – Open borduurwerk, 10.00 – 12.30 uur of 13.30 – 16.00 uur.

Meer informatie en de mogelijkheid tot inschrijven voor de ochtend- of middagsessies vind je hier.